Οινοποιεία Οινοποιείο Παλιανής
| Οινοποιείο Παλιανής |
Αν κάποιος γνωρίζει τους στίχους του Καβάφη από την "Συνοδεία του Διονύσου" δεν μπορεί παρά να τους θυμηθεί αυθόρμητα, καθώς το μάτι του περιπλανιέται στους χώρους του νέου Οινοποιείου της Ένωσης Ηρακλείου στον Δήμο Παλιανής. Σε μία έκταση 50 στρεμμάτων "παντρέψαμε" τον σύγχρονο τρόπο οινοποίησης, την παραδοσιακή εμπειρία της Κρήτης στο κρασί και την ομορφιά που μόνο η Τέχνη και τα έργα της διαχέουν στον χώρο. Το Πρότυπο Οινοποιείο της Ένωσης Ηρακλείου στο Βενεράτο ευτύχησε να υλοποιήσει μία πρωτοποριακή ιδέα: όσο ακόμη ήταν εργοτάξιο, φιλοξένησε καλλιτέχνες από όλη την Ευρώπη, που σμίλεψαν στους χώρους του πτυχές και απόψεις για τον σύγχρονο οινικό μας πολιτισμό. Το εγχείρημα εντάχθηκε στα πλαίσια του 2ου Διεθνούς Συμποσίου Γλυπτικής με τίτλο "Ύμνος στον οίνο και τους ανθρώπους του" και τα έργα έμειναν να κοσμούν τις κεντρικές αίθουσες του Οινοποιείου. Πέρα από την γοητεία της εικαστικής παρέμβασης, η Ένωση Ηρακλείου κατάφερε με τούτη την κίνηση να συνταιριάξει σύγχρονες τεχνολογίες και αναβαθμισμένες προδιαγραφές με την υψηλή αισθητική και την Τέχνη, δημιουργώντας έναν χώρο όπου η μοντέρνα αρχιτεκτονική και ο καλλιτεχνικός ίστρος συμβιώνουν αρμονικά, για να υπηρετήσουν μία παράδοση αιώνων, όπως είναι η ιεροτελεστία του κρασιού στην Κρήτη.
Το νέο Οινοποιείο της Ένωσης θα μπορούσε κάλλιστα να είναι ένα θεματολογικό Μουσείο σύγχρονης Τέχνης για το κρασί. Και ο "Δάμων ο τεχνίτης" του Καβάφη θα ‘ταν … πολυπρόσωπος, καθώς σ’ αυτό το χώρο συναντήθηκαν οι εμπνεύσεις μίας πλειάδας δημιουργικών ανθρώπων. Πρωτίστως, τα εύσημα ανήκουν στον πρόεδρο της Ένωσης Ηρακλείου Μανόλη Γαβαλά και σε όλα τα μέλη της διοίκησης που "τόλμησαν" κάτι τόσο καινοτόμο για τα δεδομένα του αγροτικού κινήματος. "Ψυχή" της προσπάθειας – "Άκρατος" ίσως, κατά τον στίχο- ο διευθυντής της Ένωσης Ηρακλείου Γιάννης Χαλκιαδάκης. Στάθηκε ακούραστα στο πλευρό των καλλιτεχνών – αποτελούν τη "Μέθη" του ποιήματος- που φιλοτέχνησαν έργα, μετατρέποντας σε στέγη τους για καιρό το τότε εργοτάξιο του Οινοποιείου. 
Διάσημοι γλύπτες, όπως ο Giancarlo Lepore, καθηγητής της Ανώτατης Σχολής Καλών Τεχνών του Ουρμπίνο της Ιταλίας άφησαν "σφραγίδες" από δημιουργίες με σίδερο και γυαλί. Η Sarah Esser από την Γερμανία φιλοτέχνησε την ανθρώπινη μορφή από λευκό μάρμαρο που κοσμεί την είσοδο. Η αψίδα της πύλης, που εικονίζει γυναικεία μορφή με τσαμπιά σταφυλιών, είναι γλυπτό από μπετόν και πορόλιθο που φιλοτέχνησε ο Μανόλης Χαρκούτσης. Η Ιταλίδα γλύπτρια Valentine Chiara δημιούργησε με μάρμαρο Γορτύνης τον "Μυστικό Δείπνο". Ο Χρήστος Τσουμπλέκας έφτιαξε με πορόλιθο το "Πυθάρι" που κοσμεί την κεντρική αίθουσα και η Ασπασία Παπαδοπεράκη το μπρούτζινο γλυπτό, που εικονίζει μία γυναικεία φιγούρα. Παράλληλα γνωστοί Κρήτες ζωγράφοι στόλισαν με τους πίνακές τους τις αίθουσες υποδοχής και συνεδριάσεων: ο Τάκης Περάκης φιλοτέχνησε την "Άμπελο", ο Γιάννης Μαράβας την "Θεότητα των καρπών", ο Δημήτρης Τζάνης τον "οινοχόο τον ορθόστητο", η Ελένη Παντατοσάκη το "δίπτυχο του σταφυλιού" και ο Βασίλης Γρατσίας το "Μετόχι στα Σπήλια".
Σε κάθε τέτοια προσπάθεια υπάρχει κάποιος... αθόρυβος Κώμος, που "βαστά την λαμπάδα". Στην περίπτωση της εξαιρετικής δουλειάς που έγινε στο Πρότυπο Οινοποιείο της Ένωσης Ηρακλείου, τα νήματα της οργάνωσης (του εικαστικού σκέλους) κίνησε ο γνωστός Ηρακλειώτης ζωγράφος Μανόλης Αποστολάκης. Φιλοτέχνησε φωτιζόμενες κατασκευές από μέταλλο, που κοσμούν την είσοδο, όπως ο τετράμετρος πίνακας με τίτλο "Πορεία στο συνεταιρίζεσται" που αναπαριστά την διαδρομή του κρασιού και του συνεταιριστικού κινήματος. Εκεί υπάρχει ένα εμπνευσμένο επίμετρο που γράφει: "Όταν τ’ αμπέλι άφησα για να μεταβώ στις πόλεις –το πρόσκαιρο θέλγητρο- δεν κατάλαβα πόσο πούλησα, αλλά κυρίως σε ποιόν "...Ακόμη έργα με μέταλλο και γυαλί, όπως το φωτιζόμενο τρίπτυχο της "Γιορτής Κρασιού" και δημιουργίες με μέταλλο και φως, όπως το "οινό-πνευμα σε... αιώρηση" που εικονίζει μία... ιδιάζουσα νταμιτζάνα. Δημιούργησε επίσης πρωτότυπες συνθέσεις στην κατασκευή της κάβας από σίδερο και γυαλί, όπως το έργο "οίνος υπό πίεση" που τοποθετήθηκε στο wine bar.
Η Ένωση Ηρακλείου έφτιαξε ουσιαστικά ένα μόνιμο εκθετήριο έργων καλλιτεχνικής δημιουργίας. Παράλληλα όμως δεν αμέλησε και τους ζωτικούς χώρους δουλειάς του Οινοποιείου. Εκτός από το κτήριο των διοικητικών Υπηρεσιών, του οποίου η εικαστική άποψη "κάνει τη διαφορά", υπάρχει ένα υπερσύγχρονο Χημείο, εξοπλισμένο με τις τελευταίες τεχνολογικές εφαρμογές στον τομέα της οινογνωσίας. Πλαισιώνεται δε, από αίθουσες γευστικών δοκιμών και διαλέξεων. Στο υπόγειο του κτηρίου υπάρχουν κάβες παλαίωσης του κρασιού σε δρύινα βαρέλια. Οι παραγωγοί έχουν ειδικό χώρο με χοάνες υποδοχής σταφυλιών, ηλεκτρονική ζύγιση και εκραγιστήρια που καταλήγουν στο εργοστάσιο με τις θηριώδεις ανοξείδωτες δεξαμενές. Υπάρχουν ακόμη χώροι φιλοξενίας του προσωπικού για το διάστημα της οινοποίησης ενώ σύντομα θα μεταφερθεί εκεί και το εμφιαλωτήριο του κρασιού. Οι κεντρικές αίθουσες του κτηρίου χρησιμεύουν για εκδηλώσεις γευσιγνωσίας, παρουσιάσεις των νέων κρασιών της Ένωσης Ηρακλείου, σεμινάρια επιμόρφωσης για αμπελοοινικά θέματα ενώ ο χώρος προορίζεται και για διδακτικούς σκοπούς, καθώς θα είναι επισκέψιμος από σχολεία και Εκπαιδευτικά Ιδρύματα. Το Πρότυπο Οινοποιείο δεν είναι απλά ένας χώρος δουλειάς: είναι μία καινοτόμος στρατηγική για να παντρέψουμε την ομορφιά της παράδοσης του τόπου μας στην αμπελοκαλλιέργεια, με την σύγχρονη τεχνολογία και την καλλιτεχνική δημιουργία του 21ου αιώνα. Είναι μία νέα αρχή και περιμένει τα δικά της "τάλαντα".
|